Er zijn twee verschillende systemen stomazakjes: het eendelig systeem en het tweedelig systeem:

Eendelig systeem

De naam zegt het al; bij een eendelig systeem bestaat je stomamateriaal uit één onderdeel. Dat betekent dat het stomazakje vastzit aan de huidplaat die je op je buik plakt. Omdat het één geheel is, is het plat en vormt het zich gemakkelijk naar je lichaam. Als je het stomazakje wilt verwisselen, moet je het gehele systeem vervangen. Dus de huidplaat én het stomazakje.

Tweedelig systeem

Bij een tweedelig systeem bestaat je stoma uit een huidplaat en een los stomazakje. Het zakje kun je klikken of plakken op de huidplaat. Voordeel van dit systeem is dat de huidplaat een aantal dagen kan blijven zitten. Het stomazakje wissel je eenvoudig als het vol is of als je behoefte hebt aan een groter of kleiner zakje bijvoorbeeld tijdens het sporten.

Opvangzakjes

Opvangzakjes zijn er in verschillende soorten. Klein zakjes voor kinderen of voor bij het sporten of andere kortdurende activiteiten. En grote opvangzakjes voor veel en dunne ontlasting of urine. Ook zijn er open en gesloten zakjes. Beiden hebben meestal een koolstof luchtfilter.

Open zakjes zijn aan de onderkant open. De opening sluit je af met een klittenbandsluiting of speciaal klemmetje. Het legen is eenvoudig: je maakt de sluiting los en je kunt de ontlasting lozen in het toilet. Open zakjes gebruik je meestal bij dunne of brijige ontlasting, bijvoorbeeld na de operatie en bij ileostoma’s.

Gesloten zakjes zijn rondom helemaal dicht. Meestal worden ze gebruikt bij een vastere ontlasting. Gesloten eendelige zakjes zijn ook verkrijgbaar in een doorspoelbare uitvoering. Je kunt ze dan geheel of gedeeltelijk in het toilet werpen. Alle andere zakjes werp je gewoon in een afvalemmer.

Urinezakjes hebben een kraantje (tapje) aan de onderkant. Hierdoor kun je ze makkelijk legen in het toilet. Aan het kraantje kun je ook een zak (zoals een urine-nachtzak) aansluiten met een grotere opvangcapaciteit. Alle urinezakjes hebben een terugslagventiel, waardoor de geloosde urine niet terug naar de stoma loopt.

Huidplaten

Huidplaten zijn er in verschillende vormen: rond, vierkant en ovaal. Allemaal zijn ze even goed, maar de een past soms net wat beter op de buik. Een kwestie van proberen. De huidplaat beschermt de huid tegen irritaties. Huidplaten hechten op elke ondergrond. Je kunt ook op een vochtige, geïrriteerde huid plakken.

Platte huidplaten zijn geschikt voor ongecompliceerde stoma’s, die goed boven huidniveau liggen. Ook als je een wat strakkere buik hebt met niet te diepe plooien, zijn deze huidplaten geschikt.

Bolle huidplaten zijn geschikt als je stoma wat dieper (op of onder huidniveau) ligt. Bijvoorbeeld als je een wat slappere buik hebt of veel huidplooien of littekens. De bolle huidplaat oefent druk uit, waardoor de stoma wordt opgelicht en boven het huidniveau komt te liggen. Op die manier kun je de stoma goed aansluiten op het opvangsysteem, en voorkom je lekkages. Een bolle huidplaat noemen we ook wel convex.

Overleg met je stomaverpleegkundige welk type huidplaat het beste bij je past.