Fasen van stomazorg
Bij de aanleg van een stoma doorloop je verschillende fasen.
Fase 1: Voor de operatie
Fase 2: Tijdens en na de operatie
Fase 3: Herstel als de stoma is aangelegd
Hieronder lichten we de drie fasen toe.
Fase 1: Voor de operatie
Als er geen sprake is van een spoedeisende ingreep, heb je doorgaans vóór de operatie een gesprek met de stomaverpleegkundige in het ziekenhuis. Hij of zij geeft uitgebreid uitleg en vertelt wat het hebben van een stoma betekent voor je dagelijks leven. Onze tip: schrijf eventueel van tevoren vragen op als geheugensteuntje voor het gesprek. Zo weet je zeker dat je ze niet vergeet.
Waar komt de stoma?
Met de stomaverpleegkundige wordt de plaats van de stoma besproken en op de buik afgetekend. De precieze plaats van de stoma hangt van verschillende zaken af. Denk aan de vorm van de buik en de aanwezigheid van plooien en/of littekens. Maar ook jouw levensstijl, beroep, kleedgewoonten, hobby’s en sport kunnen van invloed zijn. Krijg je met spoed een stoma? Dan is er geen tijd om de plaats rustig te bepalen. Op basis van ervaring en medische mogelijkheden kiest de chirurg in overleg met de stomaverpleegkundige de beste plek om jouw stoma aan te leggen.
Stomamateriaal (thuis) uitproberen
Al vóór de operatie laat de stomaverpleegkundige je verschillende stomamaterialen zien. Je kunt ze dan ook al uitproberen. Zo weet je hoe het opvangmateriaal voelt en of de gekozen plek voor jouw stoma goed is. Bij MediReva kan dat zelfs gewoon thuis: wel zo gemakkelijk. Zo kun je met een gespecialiseerde verpleegkundige van MediReva in jouw vertrouwde thuisomgeving oefenen
Gesprek met de chirurg of uroloog
Vóór de operatie vindt er een gesprek plaats met de chirurg of uroloog, om de markering van de stoma te controleren. Ook bestaat er dan de gelegenheid om vragen te stellen. Het is aan te raden iemand mee te nemen naar het gesprek – twee horen altijd meer dan één.
Fase 2: Tijdens en na de operatie
Tijdens de operatie
Tijdens de operatie behandelt de medisch specialist jouw ziekte of aandoening. Vervolgens legt hij of zij de stoma aan. Het kan ook zo zijn dat de behandeling alleen bestaat uit het aanleggen van een stoma.
Na de operatie
- Na de operatie geeft jouw arts uitleg hoe de operatie is gegaan. Als de operatie daartoe aanleiding geeft, brengt de medisch specialist nog wijzigingen aan in het behandelplan.
- Samen met de stoma- /afdelingsverpleegkundige bekijk je voor de eerste keer jouw stoma. Ook krijg je uitleg over de stoma en de stomahulpmiddelen.
- In de eerste 24 – 48 uur na de operatie controleert een verpleegkundige regelmatig jouw stoma. Zo kan er bij eventuele complicaties tijdig worden ingegrepen.
- De stoma-/afdelingsverpleegkundige leert je stap voor stap hoe je de stoma verzorgt.
- De stoma-/afdelingsverpleegkundige regelt dat je de stomamaterialen voor de eerste periode thuis krijgt geleverd. Hij/zij zorgt er ook voor dat de medisch speciaalzaak en jouw zorgverzekeraar weten waar je het stomamateriaal gaat bestellen.
- Voordat je naar huis gaat, controleert de stoma-/afdelingsverpleegkundige de stoma nog eens. Ook zal hij/zij informeren of er nog vragen of onduidelijkheden zijn. Eventueel bespreekt hij/zij met je welke zorg nodig is als je eenmaal weer thuis bent, bijvoorbeeld thuiszorg.
Fase 3: Herstel als de stoma is aangelegd
De stoma-/afdelingsverpleegkundige regelt met MediReva dat je de stomamaterialen voor de eerste periode thuis geleverd krijgt. Meestal geeft de verpleegkundige van MediReva in de thuissituatie nogmaals uitleg over de stomahulpmiddelen en geeft advies over de verzorging van je stoma. Op die manier probeert MediReva je te helpen om zo snel mogelijk zelfredzaam te worden.
Herstel stoma-operatie
Binnen enkele weken na je ontslag uit het ziekenhuis ga je terug voor de eerste controle. De medisch specialist kijkt hoe het met je herstel gaat en bekijkt het operatiegebied en de stoma.
Met de stomaverpleegkundige maak je afspraken over de nacontroles. Samen kijken jullie naar de verzorging van de stoma en het gebruik van de stomamaterialen. Ook beantwoordt hij/zij eventuele vragen. De stomaverpleegkundige staat in nauw contact met de medisch specialist.
Met wie krijg je te maken tijdens deze fases?
Door een stoma krijg je te maken met verschillende zorgprofessionals. Zoals het ziekenhuis, een stomaverpleegkundige en een medisch speciaalzaak als MediReva. Hieronder leggen we kort uit met wie je te maken kunt krijgen.
Ziekenhuis
Niet elk ziekenhuis legt alle soorten stoma’s aan of biedt nazorg bij elke soort stoma. Sommige ziekenhuizen voeren geen stomaoperaties meer uit, maar hebben nog wel een stomapoli. Ook zijn er samenwerkingsverbanden tussen ziekenhuizen, zodat gezamenlijk kwalitatief goede stomazorg kan worden geboden.
Medisch specialist
Een stomaoperatie wordt uitgevoerd door een chirurg die gespecialiseerd is in buikoperaties. Afhankelijk van het ziektebeeld wordt er soms een maag-, darm-, leverarts (MDL-arts), internist, gynaecoloog of oncoloog bij betrokken. Krijg je een urostoma, dan krijg je te maken met een uroloog. Deze stelt de diagnose en voert de operatie uit.
Stomaverpleegkundige
Een stomaverpleegkundige (of stomaconsulent) is een in stomazorg gespecialiseerd verpleegkundige. Meestal zijn deze verpleegkundigen verbonden aan een ziekenhuis. Sommigen werken in de thuiszorg of voor leveranciers van stomamaterialen. Stomaverpleegkundigen helpen en adviseren mensen die een stoma gaan krijgen of al hebben. Bij praktische vragen en dagelijkse problemen over de stoma kun je bij hen terecht. Voor specifieke vragen over voeding en seksualiteit of psychosociale problemen verwijzen zij je indien nodig naar een specialist.
Medisch speciaalzaken
Bij de medisch speciaalzaak – zoals MediReva – bestel je alle benodigde stomamaterialen. Medisch speciaalzaken hebben ook vaak stomaverpleegkundigen in dienst die je van advies kunnen voorzien.
Fabrikant
De fabrikant ontwerpt en produceert stomamateriaal en levert dit aan de medisch speciaalzaak. In Nederland zijn er verschillende fabrikanten met een breed assortiment aan stomamaterialen. Zo is er altijd wel materiaal dat bij jou en je stoma past.
